Felietony-wywiady

Człowiek nie jest istotą doskonałą. Każdy z nas na sobie tego doświadcza. Jesteśmy ułomni, narażeni na wiele potknięć
i błędów. Szczególnie przykre są dla nas pomyłki poznawcze. Zadaniem poznania jest bowiem oświecanie umysłu, abyśmy mogli podejmować określone działania. Złe oświecanie wcześniej czy później przyczyni się do błędu w działaniu, dobre jest niczym innym jak prawdą, która pozwala nam zobaczyć, czym coś rzeczywiście (naprawdę!) jest. Nic więc dziwnego, że w tradycji zachodniej prawda i prawdomówność należały do zasadniczych wartości w życiu osobistym i społecznym, były podstawą nauki, moralności i religii.

Kiedy obserwuje się życie społeczno-polityczne zarówno w Polsce, jak i za granicą, uderza dziś nie tylko brak szacunku dla prawdy, ale wręcz prześciganie się w manipulacji i kłamstwach. Jest to zupełnie oficjalne i przybiera monstrualne rozmiary. Wyborowy kłamca często uchodzi za mędrca, jest obiektem podziwu i uwielbienia szerokich mas, szczególnie jeśli jest osobą znaną i zajmuje wysokie stanowisko. A takich kłamców nam nie brakuje.

Polacy, którzy w ten sposób myślą, powinni zapytać samych siebie, czy rzeczywiście są jeszcze Polakami, bo może cofnęli się o tysiąc lat, stając się nie chrześcijanami, ale na przykład Persami, i przeszli na mahometanizm. Programy telewizyjne i media robią przecież swoje - zmieniają duszę z chrześcijańskiej na jakąś staroorientalną. Bo właśnie przed dziesięcioma wiekami w Persji pojawiło się takie dziwne zjawisko wyrafinowanego i podstępnego kłamstwa, które określano mianem „ketman". Przy ketmanie zwykłe kłamstwo było więc igraszką. Aby zrozumieć, na czym polegał ketman, warto przeczytać, co w Dwóch światach pisze na ten temat Michał Pawlikowski, jeden z wybitnych znawców problemu: „Posiadacz prawdy nie powinien wystawiać swojej osoby, swego majątku i swego poważania na zaślepienie, szaleństwo i złośliwość tych, których Bogu spodobało się wprowadzić w błąd (...). Jednakże są wypadki, kiedy milczenie nie wystarcza, kiedy może ono uchodzić za przyznanie się.

Wtedy nie tylko trzeba się wyrzec publicznie swoich poglądów, ale zaleca się użyć wszelkich podstępów, byleby tylko zmylić przeciwnika. Będzie się wtedy wypowiadać wszelkie wyznania wiary, które mogą mu się podobać, odprawiać wszelkie obrządki, które uważa się za niedorzeczne, sfałszuje się własne książki. W ten sposób zdobędzie się wielkie zadowolenie i zasługę (...). Ketman napełnia dumą tego, kto go praktykuje. Wierzący dzięki temu osiąga stan trwałej wyższości nad tym, którego oszukał, choćby ten ostatni był potężnym ministrem (...), jest on tylko ślepcem pozbawionym dostępu do jedynie prawdziwej drogi, i tego nawet nie podejrzewa. Natomiast ty, obdarty i przymierający głodem (...), kroczysz w blasku przed twymi nieprzyjaciółmi. Szydzisz z nieinteligentnej istoty, rozbrajasz niebezpieczną bestię. Ileż uciech jednocześnie".

Aż dech zapiera, gdy uświadomimy sobie, jak bardzo dzisiejsze życie społeczno-polityczne odbiega od Dekalogu, jak bliski stał się człowiekowi ketman. Dozwolone są wszelkie podstępy stosowane w celu zmylenia przeciwnika. Doraźnie można głosić inną wiarę niż rzeczywiście się wyznaje. Fałszować można własne poglądy. Można brać udział w obcej sobie liturgii. Można zakłamać wszystko, powołując się nawet na wartości chrześcijańskie. Słowo może nie odpowiadać myśli, a myśl - rzeczywistości, bo o to właśnie chodzi. Co innego więc się mówi, co innego myśli, co innego czyni. Oto współczesny ketman polityki, ekonomii i mediów. Oto regres cywilizacyjny, w którym miejsce mądrości opartej na prawdzie i prawości zajmuje spryt bazujący na kłamstwie i cynizmie. A ofiary tak bardzo wprowadzone są w błąd, że ketmanowi, który ich oszukał, biją pokłony.

Polacy, więcej roztropności! A przestrogą niech będzie krótki wiersz Adama Mickiewicza Dlaczego kłamie?

Szatan, choć sobie mądrość i siłę przyznaje,
Wie, że kłamie, i wiary sam sobie nie daje;
Dlatego rad śród ludzi zdania swoje szerzyć,
By je słysząc z ust cudzych, mógł im sam uwierzyć.

Piotr Jaroszyński
"Jasnogórska droga do Europy"

Przed pięćdziesięciu laty na Kresach Wschodnich przez kilka dni temperatura wynosiła minus trzydzieści stopni Celsjusza. W gospodarstwach ludzie...

Media nie tylko podają fakty, ale co więcej, mówi się o tzw. nagich lub czystych faktach. Ilość nagich faktów ma zwiększyć wiarygodność mediów, a...

Współczesna kultura została porażona subiektywizmem i relatywizmem. Ofiarą padła klasyczna triada obejmująca Prawdę, Dobro i Piękno. Prawda nie jest...

Jest dość intrygujące, że ostatnia encyklika „Veritatis splendor” odbiła się w polskich mass mediach dość szerokim echem. Po trzech latach (!)...

Jaki kontakt z dzieckiem Coraz więcej rodziców ma trudności w nawiązaniu kontaktu z własnymi dziećmi. Dzieci poruszają się w obrębie swojego świata, im tylko zrozumiałych...

PO w poszukiwaniu elektoratu W szyscy, którzy startują w wyborach, mają jeden cel: zdobyć jak najwięcej głosów. Ale nie wszyscy w taki sam sposób do tego dążą. Środki bowiem...

Wokół przewrotu majowego Spory o interpretację przewrotu majowego (1926) ciągną się już od lat. Wydarzenie to najczęściej ukazywane jest jako wynik despotycznych aspiracji...

Na różne sposoby można paraliżować współdziałanie, ale jeden ze sposobów jest szczególnie zmyślny - jest nim pomieszanie języka. Tak stało się w...

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, rozmawia Piotr...

Pytanie: co to jest? jest pierwszym pytaniem dziecięcym i równocześnie jest jednym z najtrudniejszych pytań filozoficznych. Łatwo odpowiedzieć: co...

Gender: atak na męskość Marksizm świadomie dążył do rozbicia rodziny. W tym celu opracował strategię zniszczenia kobiety w jej roli żony i matki. Bez kobiety jako żony i...

Gender a tolerancja Czasami, gdy ideologia gender napotyka na opór w środowiskach katolickich, próbuje się ją wprowadzić nie pod przymusem, ale dobrowolnie, odwołując...

Rok 2001 został ogłoszony przez polski parlament Rokiem Prymasa. Chwalebna to inicjatywa. Ze względu jednak na podwójną taktykę „sił postępu", która...

Wiele mówi się ostatnimi czasy o nienawiści, braku tolerancji, ksenofobii czy antysemityzmie Polaków. Koła rządowe i parlamentarne, różnego rodzaju...

Z profesorem Piotrem Jaroszyńskim, filozofem, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim oraz członkiem Rady...

Wielka misja Radia Maryja Radio Maryja, Telewizja Trwam, "Nasz Dziennik", Wyższa Szkoła Kultury Społecznej i Medialnej wpisują się tak mocno w duszę Narodu Polskiego, że...

Hasło „młodzież przyszłością świata" jest hasłem powszechnie znanym. Powtarzają je w chwilach uroczystych mężowie stanu, aby ukazać przed kolejnym...

Jesteśmy świadkami jednego z najtragiczniejszych wydarzeń końca XX wieku; gdy Polacy, bohaterski naród, który umiał bić się za wolność swoją i...

Piętno totalitaryzmu ukrytego Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, głównym organizatorem IX...

Pomimo upadku komunizmu sowieckiego marksizm trwa nadal w swych rozlicznych mutacjach, zarówno w Polsce, jak i w świecie zachodnim. Jego główne...

Kraj lat dziecinnych . W Zaosiu niedaleko Nowogródka, w drewnianym dworku szlacheckim, przyszedł na świat w Wigilię Świąt Bożego Narodzenia Adam...

Pod patronatem „Naszego Dziennika” W związku ze zbliżającą się kanonizacją naszego wielkiego rodaka Jana Pawła II pojawia się coraz więcej...

Mało jest pojęć, które byłyby dziś bardziej nadużywane niż pojęcie demokracji. W gazetach, w radiu, w telewizji, nawet w szkole, co drugie słowo to...

Twarz, sylwetka, mundur, szabla, lanca i koń – ułan polski, którego rozpoznamy na każdym obrazie lub zdjęciu. Mina marsowa, sylwetka wyprostowana,...

Dziś zderzają się dwa poglądy na temat uczestniczenia w polityce. Z jednej strony słyszymy, że od polityki są specjaliści, i w związku z tym szereg...

Rodzina – zgodność dusz Pokrewieństwo tworzy ramy życzliwości, ale to za mało, aby powstał głębszy kontakt między członkami rodziny, aby zrodziła się wzajemna miłość i...

Gdy człowiek jest młody i zdrowy, patrzy na życie optymistycznie. Drobne przykrości lub niepowodzenia są jak wiosenny wietrzyk, dodają smaku i...

Bóg ma twarz ubogich Do kapłanów, osób konsekrowanych i świeckich archidiecezji [Buenos Aires] Rozdzierajcie serca wasze, a nie szaty. Wróćcie już teraz do Pana, waszego...

Zofia Kossak – na wskroś polska Zofia Kossak jest autorką ok. 40 książek, które zostały przetłumaczone na 18 języków świata, wydane w 26 krajach, w wielomilionowym nakładzie....

Adam Mickiewicz podczas wykładów głoszonych w Paryżu zwrócił uwagę na dość ciekawe i tajemnicze zjawisko, jakim jest duch narodowy. Dziś nad tym...