Felietony-wywiady

WITAM PAŃSTWA NA MOJEJ STRONIE AUTORSKIEJ

PIOTR JAROSZYŃSKI

"Sic vive cum hominibus, tamquam deus videat; sic loquere cum deo, tamquam homines audiat" Seneka


fot. Tomasz Strąg, Radio Maryjafot. Tomasz Strąg, Radio Maryja

Chrześcijaństwo inkulturowane w dziedzictwie Grecji i Rzymu pogłębia znaczenie suwerenności ludzkiej osoby, z uwagi na to, że człowiek został stworzony na obraz Boga i w sposób wolny może Boga wybierać. To najwyższy wymiar kultury wolności jaką człowiek może osiągnąć, i dzięki której staje się autentycznie niepodległy – akcentował dziś prof. Piotr Jaroszyński, wykładowca KUL i WSKSiM podczas X Międzynarodowego Kongresu „Katolicy i Niepodległość” w Toruniu.


Wymiary niepodległości starożytnych Greków możemy rozpatrywać w czterech aspektach: cywilizacyjnym, kulturowym, politycznym i ludzkim. Wymiar cywilizacyjny pojawił się wtedy, kiedy mała Grecja została zaatakowała w połowie VI w. przed Chrystusem przez największe wówczas imperium świata –  Persję.

– Wtedy Grecy uświadomili sobie kim są. Uświadomili sobie, że są nie tylko małym plemieniem, ale że ich osiągnięcia, wielkość są czymś, co daje podstawę tożsamości – nie tylko Grecji, ale Europy, a potem również i świata. Kiedy pod Platejami w roku 479 Grecy pokonali Persów, jeden z wielkich humanistów, Lizjasz, tak pisał: „Owego dnia zwieńczyli Ateńczycy poprzednie walki pięknym zakończeniem. Europie zapewnili trwały stan wolności (…). „Wolność”, „niepodległość” – to właśnie to słowo tak cenne w kulturze greckiej. Grecy wygrali mając świadomość o co walczą – to była misja cywilizacyjna. Zwłaszcza św. Jan Paweł II podkreślał, że to była opatrznościowa rola inkulturacji chrześcijaństwa w kulturze greckiej i rzymskiej, więc właśnie tutaj spotykamy się z tym niezwykle jasnym, daleko sięgającym wprzód widzeniem – wyjaśnił profesor.

Piotr Jaroszyński zaznaczył, że kultura obejmuje styl życia charakterystyczny dla danego społeczeństwa. Podkreślił, że dzięki m.in. słowom Peryklesa lepiej możemy zrozumieć, że nasza tożsamość polska zakorzeniona jest w kulturze Greckiej. Do tej kultury musimy wracać, żeby się nie zagubić – dodał prelegent.

„W naszym życiu państwowym kierujemy się zasadą wolności. W życiu prywatnym nie wglądamy z podejrzliwą ciekawością w zachowanie się naszych współobywateli, nie odnosimy się z niechęcią do sąsiada, jeśli się zajmuje tym, co mu sprawia przyjemność. I nie rzucamy w jego stronę owych pogardliwych spojrzeń, które wprawdzie nie wyrządzają szkody, ale ranią. Kierując się wyrozumiałością w życiu prywatnym, szanujemy prawa w życiu publicznym; jesteśmy posłuszni (…) prawom, zwłaszcza tym niepisanym, które bronią pokrzywdzonych, i których przekroczenie przynosi powszechną hańbę” – pisał Perykles 2 tys. lat temu.

Wykładowca WSKSiM i KUL akcentował, iż utrata niepodległości może nastąpić wskutek podboju przez obcych, napływu obcych ludów, zagrożenia wewnętrznego, niestabilności państwa, braku patriotyzmu i braku kultury wolności. Na te czynniki zwracali uwagę Grecy.

W Europie, gdzie panuje kryzys migracyjny, aktualne są myśli Arystotelesa, który podkreślał, że społeczeństwo to coś więcej, niż skupienie się dowolnej masy ludzi.

„Jeżeli bowiem w skład takiej masy wchodzą grupy zbyt różnorodne, to ciągle istnieje niebezpieczeństwo przewrotów. Swoistym przykładem takiej niebezpiecznej różnorodności jest napływ emigrantów (…). Obywatele Antissy, którzy przyjęli wygnańców z Chios byli zmuszeni wyrzucić ich z bronią w ręku. Przeciwnie zaś mieszkańcy miasta Zankle, którzy przyjęli Samijczyków, sami zostali przez nich wypędzeni. Mieszkańcy Apollonii nad Morzem Czarnym po sprowadzeniu nowych osadników wzniecili powstanie, a tak samo doszło do zaburzeń i walki w Syrakuzach, gdy po obaleniu tyranii nadano obywatelstwo obcym i najemnikom. Mieszkańcy Amfipolis, którzy przyjęli osadników z Chalkis, zostali przez nich po największej części wyrzuceni” – zaznaczał w „Polityce” Arystoteles.

Niepodległość państwa jest dla niepodległości człowieka, by człowiek w sposób wolny mógł budować kulturę bycia człowiekiem, czyli rozwijać się w środowisku ludzkim.

– Polityka nie zastąpi kultury wysokiej, bo nie daje celów, lecz zabiega o środki. Chrześcijaństwo inkulturowane w dziedzictwie Grecji i Rzymu pogłębia znaczenie suwerenności ludzkiej osoby, z uwagi na to, że człowiek został stworzony na obraz Boga i w sposób wolny może Boga wybierać (…). To najwyższy wymiar kultury wolności jaką człowiek może osiągnąć, i dzięki której staje się autentycznie niepodległy – podkreślił prof. Piotr Jaroszyński.

Każdy szanujący się naród z pietyzmem odnosi się do swych wielkich rodaków, którzy czy to działaniem, czy słowem w sposób istotny przyczynili się...

Przeniesienie odpowiedzialności finansowania religii w szkołach na samorządy może doprowadzić do sytuacji, w której ze względu na problemy finansowe...

Pomimo upadku komunizmu sowieckiego marksizm trwa nadal w swych rozlicznych mutacjach, zarówno w Polsce, jak i w świecie zachodnim. Jego główne...

Moc literatury Wielu z nas pamięta słowa wypowiedziane w UNESCO 2 czerwca 1980 r. przez św. Jana Pawła II o tym, że naród polski przetrwał lata niewoli, nie mając...

Najstarsza i jedna z najbardziej renomowanych uczelni w Polsce - Uniwersytet Jagielloński, którego donatorką była święta Królowa Jadwiga, firmuje...

Gender: szturm feminizmu Prawdziwa kariera gender rozpoczęła się wówczas, gdy do głosu doszły feministki. Chodziło już nie o leczenie jednostek chorobowych, ale o zupełnie...

Jadąc przez Polskę w dniu Święta Niepodległości, można było zaobserwować, jak coraz bardziej polaryzują się środowiska, miejscowości, regiony. Są...

Wśród wielu spraw, które zaprzątają naszą uwagę i budzą coraz większy niepokój, jest troska o młode pokolenie. O ile dawniej do edukacji i...

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie próżnuje, przedstawiając do zaopiniowania projekt reformy nauki pt. "Założenia do nowelizacji ustawy -...

Czy ktoś słyszał takie nazwisko jak Ingersoll? Raczej mało kto albo nikt. W takim razie przypomnijmy historię tego Pana, bo i dziś może być ona...

Józef Brandt tak polski Jest ciekawe, że Polska nie tylko w okresie niepodległości, ale również w czasach zaborów była atrakcyjna dla cudzoziemców. Wielu z nich postanowiło...

Odwiedzając Nowy York miałem nie raz okazję wjechać windą na sam dach World Trade Center. Roztaczał się stamtąd niesamowity widok: od północy na...

Czasem zastanawiamy się, kto koordynuje w naszym kraju te media, które są tak bardzo antykatolickie i antypolskie? Przecież musi być jakaś...

Powrót do Bohatyrowicz (1)

Rok 2001 został ogłoszony przez polski parlament Rokiem Prymasa. Chwalebna to inicjatywa. Ze względu jednak na podwójną taktykę „sił postępu", która...

Gdy pojęcie wojny wiążemy z bezpośrednią formą przemocy fizycznej z udziałem coraz bardziej wyrafinowanej broni, nie możemy zapominać o wojnie,...

Wiele mówi się ostatnimi czasy o nienawiści, braku tolerancji, ksenofobii czy antysemityzmie Polaków. Koła rządowe i parlamentarne, różnego rodzaju...

Jacek Woroniecki, ostatni męski potomek wielkiego rodu Jagiellonidów, rozumiał i czuł ducha kultury polskiej w stopniu iście królewskim. A choć sam...

Dokumenty różnych organizacji państwowych lub międzynarodowych nie należą do przyjemnych lektur, są bowiem formułowane w języku technicznym,...

Konferencja pt. „Zagrożenia cywilizacyjne ideologią gender w świetle nauczania Jana Pawła II”, która odbyła się wczoraj w Wyższym Seminarium...

Media nie tylko podają fakty, ale co więcej, mówi się o tzw. nagich lub czystych faktach. Ilość nagich faktów ma zwiększyć wiarygodność mediów, a...

Przełom tysiącleci to okazja do zrobienia pewnego bilansu. Chrześcijaństwo trwa od dwóch tysięcy lat, w Polsce od ponad tysiąca. Co faktycznie...

Z prof. dr. hab. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury KUL, wykładowcą WSKSiM w Toruniu, rozmawia Maria Karaś....

Gender a rozwój człowieka Człowiek nie jest maszyną, w której można włączać i wyłączać określone funkcje lub czynności w dowolnym miejscu i o dowolnej porze. Gdy podchodzimy...

Feliks Koneczny – wielki nieobecny Dorobek Feliksa Konecznego (1862-1949) jest bardzo słabo znany w Polsce, a prawie w ogóle nieznany za granicą. Wprawdzie Anton Hilckman, profesor z...

Victoria polska Niewiele jest narodów, zwłaszcza dziś, dla których przywracanie pamięci miałoby tak życiodajne znaczenie jak dla Polaków. Zaborcy, okupanci,...

Platforma Obywatelska dąży do całkowitej kontroli życia publicznego, przyznając sobie status absolutnego suwerena. Instytucja taka jak Kościół...

Jesteśmy Polakami! Wiara ojców naszych jest wiarą naszych dzieci! Polak Polakowi bratem! Co dzień Polak narodowi służy! Polska Matką naszą - nie...

Józef Conrad – szlacheckie korzenie W tym roku przypada 160-lecie urodzin pisarza, z tej okazji Sejm RP ustanowił rok 2017 Rokiem Josepha Conrada-Korzeniowskiego. Dziesięć lat temu...

Cynizm, który świadczy o chorobie sumienia Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury i Sztuki KUL, rozmawia Małgorzata Pabis. Coraz częściej podnoszą się głosy, że...