Felietony-wywiady

W wąskim przejściu między Belgią i Niemcami, na terenie Holandii, leży jedno z piękniejszych miast europejskich. Któż dziś nie zna jego magicznej nieomal nazwy - Maastricht?
Tu przecież rozpoczął się pochód ku nowej Europie, zjednoczonej i odrodzonej. Trudno o lepsze miejsce; jego historia sięga jeszcze panowania rzymskiego.

Miasto powstało nieco na północ od ważnego strategicznie Traiectum ad Mosam (mostu na rzece Moza). Po przyjęciu chrześcijaństwa było przez kilka wieków siedzibą biskupa (382-721). Później miastem, jako częścią imperium Franków, zarządzali książęta brabanccy i biskupi z Liege (od roku 1204). W drugiej połowie wieku XVI zostało ono splądrowane przez Hiszpanów pod wodzą księcia z Parmy. Później w wieku XVII i XVIII trzykrotnie dostawało się w ręce Francuzów, a wreszcie na mocy traktatu z roku 1839 pozostało przy Holandii.

Dziś spacerujący turysta podziwia smak, z jakim odrestaurowano Stare Miasto, chwali czystość i schludność uliczek, syci oczy widokiem monumentalnych świątyń romańskich i gotyckich. Maastricht jest miastem zamieszkałym w większości przez katolików, jeden tylko kościół (św. Jana) należy do protestantów.

Byłem tam w adwencie, gdy ulice są strojniejsze niż zwykle: kolorowe lampki palą się nawet w dzień, a wystawy sklepowe i kafeterie necą rzesze przechodniów. Adwent to dla chrześcijan najmilsza pora roku - pora oczekiwania na Zbawiciela. Miliony ludzi na całym świecie w niezliczonych językach przesyła sobie kartki świąteczne, by upamiętnić tak ważne wydarzenie. Z Maastricht też można wysłać życzenia, w każdym ze sklepów jest duży wybór kart. Sprzedawca podsuwa romantyczne pocztówki z pejzażem zimowym, z radośnie bawiącymi się dziećmi, z sympatycznym bałwankiem w filuternym kapelusiku. Jednak zapytany o scenę ilustrującą Boże Narodzenie patrzy zdziwiony, a po chwili namysłu proponuje... św. Mikołaja. Na słowa, że św. Mikołaj to nie Chrystus, milknie i odchodzi. A kartki są dobrej jakości, niedrogie, firmowane przez EEC (Wspólnotę Europejską).

Ale Maastricht to nie tylko rozkrzyczane wystawy, miasto słynie przecież wieloma zabytkami, wśród których najpiękniejsze są kościoły. Z daleka już widać, jak poszczególne epoki wyrysowały na nich ślady wielkiej kultury chrześcijańskiej. Zainteresowani turyści pragną przyjrzeć się bliżej i zajrzeć do środka. Myślą: Ileż tam musi być rzeźb, obrazów, witraży, rozwiązań architektonicznych. Ale cóż to? Na twarzach widać rozczarowanie; kościoły są zamknięte, jakby od lat nikt do nich nie zaglądał. Czy wszystkie? Nie, blisko rynku, przy małej uliczce stoi niewielki kościółek gotycki, ozdobiony lampionami; drzwi otwarte na oścież. Z napisów wynika, że należał kiedyś do dominikanów. A do kogo należy teraz? Na odpowiedź nie trzeba długo czekać. Już przed wejściem słychać rytm nowoczesnej muzyki dyskotekowej. A w środku? W środku pod gotyckimi sklepieniami znajduje się coś, co odbiera mowę. Bo tragiczny jest widok kościoła zniszczonego, smutkiem napawa kościół opuszczony, w zdumienie wprawia kościół zamieniony na muzeum. Ale jak nazwać uczucie, które się budzi, gdy widzimy, że z drogocennej świątyni - świadka wielowiekowych, żarliwych modlitw w szczęściu i w nieszczęściu - nowocześni „Europejczycy" zrobili... jarmarczną knajpę? Jedni jedzą, inni piją, jeszcze inni handlują. Wrzask i harmider, tylko ze sklepień patrzą oczy świętych; patrzą na ustawione rzędem stragany, patrzą na ludzi...

- Może pan zje parówkę? A może pani kupi torebkę? Tanio sprzedam, będzie świetny prezent pod choinkę - zachęca łamaną angielszczyzną silący się na uśmiech sprzedawca.

Tu, w Maastricht, zaczęła się już nowa Europa. Tylko... dokąd ty właściwie zmierzasz, Europo?

Piotr Jaroszyński
"Patrzmy na rzeczywistość"

W uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny księża biskupi przestrzegali przed pokusą prywatyzacji wiary. Wykluczenie zasad wiary z życia...

Co dobre i wielkie, dojrzewa długo i potrzebuje geniuszu. Aby powstał naród, nie wystarczy jedno pokolenie, trzeba wielu pokoleń, i to takich, które...

Okres, który poprzedza wybory, nazywany jest czasem walki przedwyborczej. Walka ta prowadzona jest przede wszystkim w mediach. Warto zastanowić się,...

Kto rządzi światem?

Już za samo zadanie takiego pytania można być posądzonym o jedno z największych przestępstw, jakim jest głoszenie spiskowej teorii dziejów. „Spisek”...

Jednym z modnych i powracających ciągle słów jest słowo „tolerancja". Pojawia się ono najczęściej w dyskusjach zahaczających o problemy społeczne,...

Nadchodzi zwycięstwo

Z prof. dr. hab. Piotrem Jaroszyńskim, kierownikiem Katedry Filozofii Kultury na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II, wykładowcą w...

Przekraczanie śmierci

Jednym z najbardziej charakterystycznych przejawów życia człowieka na ziemi, jest jego świadomość śmierci. Świadomość, która towarzyszy mu...

Dostrzegając dziś negatywne skutki panującej w Polsce po wojnie ideologii (czy to na polu ekonomicznym, czy politycznym), nawet nie zdajemy sobie...

Polityka wciąga. I tych, którzy z niej żyją, i tych, którzy nią żyją. Nieustanne roszady stanowisk. Był na górze, jest na dole, a tamtego odstawili...

Gender i fryzura

Moda obejmuje nie tylko sposób, w jaki się ubieramy, ale również fryzurę. Tradycyjnie fryzura inna była dla pań (dziewcząt), a inna dla mężczyzn...

Ksiądz Jerzy Popiełuszko przyszedł na świat na Podlasiu, na tych ziemiach dawnej Rzeczypospolitej, gdzie i w czasie zaborów, i w okresie...

Dziewiętnasta rocznica powołania kard. Karola Wojtyły na Stolicę Piotrowa, uświetniona pielgrzymką Rodziny Radia Maryja, to okazja powrotu pamięcią...

Jest rzeczą ciekawą, że socjaliści - walcząc ze starym porządkiem reprezentowanym przez Kościół, króla i szlachtę - utworzyli nowy porządek, który...

Powoli kończą się przygotowania do Wigilii i świąt Bożego Narodzenia. Już niedługo usłyszymy słowa, na które czekamy z nieustannie odradzającą się...

Polacy są narodem rozproszonym po całym świecie. Tworzą mniejsze lub większe skupiska, czasem stanowią nieliczną garstkę zabłąkaną wśród wysp...

Mogiła Pary Prezydenckiej symbolizuje zbiorową mogiłę ofiar Katynia i tych, którzy bez względu na cenę czcili tę pamięć. Bez takiej pamięci i pełnej...

Pojęcie cywilizacji bizantyńskiej zostało wypracowane przez jednego z najwybitniejszych, choć ciągle mało znanego polskiego myśliciela Feliksa...

Rozpad Związku Sowieckiego, a co za tym idzie i bloku komunistycznego, następnie zjednoczenie Niemiec, a więc i wzmocnienie ich pozycji w Europie,...

Paryż jesienią, gdy opadną liście z drzew, ma urok, który tworzy czytelna linia architektury. Dzielnice starego miasta są na tyle rozległe, że...

W jednej z powieści Józefa Conrada, której akcja toczy się we Francji w kilka lat po zakończeniu rewolucji, padają następujące słowa: "...za mało...

Gender: zablokować Konwencję

Zagrożenia, jakie ze sobą niesie legalizacja ideologii gender w postaci Konwencji o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy...

We wspomnieniach Mój ostatni oddech Luis Bunuel, jeden z bardziej znanych reżyserów filmowych, zwierza się, że w zachowaniu heretyka zawsze...

Globalizm niszczy cywilizację

Globalizm niszczy cywilizację - pod patronatem Naszego Dziennika Globalizacja jest destrukcyjna dla człowieka, rodziny oraz narodów. Lewicowa w...

Wakacje to czas odpoczynku. Dla mieszkańców miast, którzy wybiorą się na wieś, jest to dodatkowo szansa na zwolnienie tempa życia, na swego rodzaju...

Opowiadano kiedyś historię św. Moniki, chrześcijanki z IV w. mieszkającej w Afryce Północnej. Bolała ona bardzo nad tym, że syn jej błądził, że nie...

Twarz, sylwetka, mundur, szabla, lanca i koń – ułan polski, którego rozpoznamy na każdym obrazie lub zdjęciu. Mina marsowa, sylwetka wyprostowana,...

Im dłużej zastanawiamy się nad kryzysem praworządności w naszym kraju, tym więcej odkrywamy przyczyn, z których jedne pojawiają dziś, inne zaś...

Ideologia niszczy przekaz w TVP

Z prof. Piotrem Jaroszyńskim, kulturoznawcą, wykładowcą na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II i w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i...

Wyrok w sprawie zdjęcia krzyża ze ściany w jednej ze szkół włoskich zdziwił i oburzył wiele środowisk nie tylko we Włoszech, ale także w całej...

Powrót religii do polskich szkół został uwikłany w tak ostre spory ideologiczne – a widać to dokładnie z perspektywy czasu – że odciągnął uwagę od...